Gübre, zirai bayinin en ağır, en çok yer kaplayan ve en çok sermaye bağlayan ürün grubudur. Sezon başında yanlış tahmin edilen bir talep ya depoda aylarca bekleyen çuvallar ya da tam ihtiyaç anında boş raflar demektir. Gübre bayi programı, bu belirsizliği üç araçla azaltır: çiftçiye genel bir ihtiyaç tahmini veren hesaplayıcı, talebi önceden toplayan ön ödemeli sezon kampanyası ve depo ile şube stoğunu birlikte gösteren stok ekranı.
Gübre ihtiyacı hesaplayıcı
Çiftçi; ürününü, dekarını, hedef verimini ve varsa toprak analizi sonuçlarını girer. Hesaplayıcı saf azot, fosfor ve potasyum ihtiyacını dekar başına ve toplam olarak gösterir. Organik madde, fosfor ve potasyum düzeyine göre yapılan düzeltmeler oklarla ayrıca belirtilir; ahır gübresi uygulaması ya da önceki baklagil ekimi gibi bilgiler sonucu değiştirir. pH, tuz ve kireç değerleri riskli aralıktaysa uyarı çıkar. Her sonucun altında “örnek; toprak analizi ve mühendis önerisi esastır” notu bulunur. Hesaplayıcı satış yapmaz, ama çiftçiyi bilinçli bir sohbetle şubeye getirir.
Ön ödemeli sezon kampanyası
Kampanyada her ürün için bir sezon fiyatı, kontenjan ve teslim haftası tanımlanır. Çiftçi ön sipariş verirken ön ödeme oranını ve kazancını görür; kontenjan dolduğunda ürün otomatik kapanır. Ön sipariş bir takip koduyla izlenir. Panelde onaylanan siparişin ön ödemesi kasaya işlenir, teslim haftası geldiğinde depo ekranında hazırlık listesine düşer. Böylece bayi, sezon başında tedarikçiye vereceği siparişi gerçek talebe göre planlar.
Depo ve şube stoğu
Stok ekranı her ürünü şube bazında ve lot bazında gösterir. Son kullanma tarihi olan ürünlerde (bazı organik ve yaprak gübreleri gibi) tarih yaklaştığında kritik uyarı çıkar; satışta önce son kullanma tarihi en yakın lot düşülür. Depodan merkeze transfer tek ekrandan yapılır ve işlem günlüğüne kaydedilir. Kritik stok seviyesine inen ürünler panoda ayrıca listelenir; satın alma siparişi bu listeye bakılarak hazırlanır.
Tedarikçi ve satın alma
Satın alma siparişi; sipariş, yolda ve teslim durumlarıyla izlenir. Mal kabulde lot ve son kullanma tarihi girilir, stok ve tedarikçi bakiyesi aynı anda güncellenir. Tedarikçilerin vade günleri tanımlıdır; ödeme takvimi, hasat vadesi tahsilat takvimiyle yan yana okunabilir.
Çuval, palet, big bag
Katalogda aynı gübre farklı ambalajlarla yer alır: 25 ve 50 kg çuval, palet ve big bag. Fiyat ve stok ambalaj bazında tutulur. Tezgâhta palet satışında birim çuval olarak kalır, teslim depo şubesinden planlanır.
Sezon başı planlama örneği
Ekim sonunda bayi, ilkbahar gübre sezonu için kampanyayı açar: kompoze ve azotlu gübrelerde ön ödemeli sezon fiyatı, ürün başına kontenjan ve şubat-mart teslim haftaları tanımlanır. Duyuru siteye ve SMS listesine düşer. Çiftçiler hesaplayıcıyla genel ihtiyaçlarını görür, ön sipariş verir; her sipariş bir takip koduyla izlenir. Kasım sonunda panelde kampanya ekranı, hangi üründen ne kadar talep toplandığını ve kontenjanın ne kadarının dolduğunu gösterir. Bayi bu tabloya bakarak tedarikçiye vereceği siparişi gerçek talebe göre büyütür ya da küçültür. Şubatta mal kabul yapıldığında lotlar depoya girer, teslim haftası gelen ön siparişler hazırlık listesine düşer. Sezon sonunda depoda kalan çuval sayısı da, ön ödemeli satışların payı da tek ekranda okunur ve bir sonraki yılın kampanyası bu sonuçlara göre kurulur.
Kurulumda neler uyarlanır?
Gerçek kurulumda bayinin kendi gübre kataloğu, tedarikçi listesi, depo yerleşimi ve kampanya kuralları sisteme girilir. Hesaplayıcının referans değerleri bölgedeki ana ürünlere ve bayinin mühendislerinin önerilerine göre düzenlenir.